Efektywny rozwój, dbałość o jakość życia mieszkańców, dobry stan finansów to główne kryteria oceny miast i gmin.

Samorządy, które wzięliśmy pod uwagę, przygotowując ranking, zostały podzielone na trzy kategorie:

  • miasta na prawach powiatu,
  • pozostałe gminy miejskie i miejsko-wiejskie,
  • gminy wiejskie.

Pominęliśmy Warszawę ze względu na jej wielkość inny ustrój prawny.

Kryteria oceny samorządów zostały ustalone przez Kapitułę Rankingu, której skład podajemy w Raporcie.

Ranking przygotowaliśmy w dwóch etapach.

W pierwszym etapie wybraliśmy miasta i gminy, które w najlepszy sposób zarządzały swoimi finansami w latach 2013–2016 i jednocześnie najwięcej w tym czasie inwestowały. Wzięliśmy pod uwagę dane ze sprawozdań budżetowych przedstawianych przez Ministerstwo Finansów dotyczące wszystkich miasta i gmin w Polsce (poza Warszawą):

  • dynamika wzrostu wydatków majątkowych (pomniejszonych o środki unijne) w przeliczeniu na jednego mieszkańca w latach 2013– 2016 (maks. 10 pkt);
  • wartość środków unijnych (w przeliczeniu na jednego mieszkańca), jakie w latach 2014–2016 wpłynęły na rachunek budżetu gminy/miasta (maks. 10 pkt);
  • spełnienie indywidualnego wskaźnika zadłużenia (5 pkt);
  • nadwyżka operacyjna w stosunku do dochodów w latach 2013–2016 (maks. 5 pkt);
  • dynamika wzrostu dochodów własnych w latach 2013–2016 (maks. 10 pkt);
  • relacja nakładów inwestycyjnych do przyrostu zadłużenia w latach 2013– 2016 (maks. 6 pkt);
  • dynamika wzrostu wydatków na transport na jednego mieszkańca w latach 2015– 2016 (maks. 5 pkt),
  • dynamika wzrostu wydatków na ochronę środowiska na jednego mieszkańca w latach 2015– 2016 (maks. 4 pkt)

Łącznie w pierwszym etapie samorząd mógł uzyskać maksymalnie 55 punktów. Do drugiego etapu zakwalifikowaliśmy 565 samorządów. W grupie tej znalazło się 65 miast na prawach powiatu, 250 gmin miejskich i miejsko- wiejskich oraz 250 gmin wiejskich, które uzyskały najlepsze wyniki. Do tych jednostek wysłaliśmy ankiety z zestawem 37 pytań.

II etap

W II etapie łącznie można było uzyskać 108,5 pkt.

Wskaźniki wynikające ze sprawozdań budżetowych (podane powyżej) zostały przeliczane ponownie (bez wskaźnika dotyczącego limitu zadłużenia). W tej części maksymalnie można było uzyskać 50 pkt.

W części dotyczącej oceny odpowiedzi na pytania ankietowe można było osiągnąć w sumie 58,5 pkt.

Rozkład punktów na poszczególne pytania i zagadnienia przedstawia się następująco:

  • wydatki na realizację kontraktów z organizacjami pozarządowymi (w latach 2013–2016) – do 5 pkt;
  • liczba wniosków o dofinansowanie złożonych przez organizacje pozarządowe (w latach 2013–2016) – do 5 pkt;
  • wydatki na gospodarkę mieszkaniową w przeliczeniu na jednego mieszkańca (w latach 2013–2016) – do 4 pkt;
  • liczba miejsce w przedszkolach dofinansowanych przez gminę w przeliczeniu na liczbę dzieci w wieku przedszkolnym (w latach 2015–2016) – do 2 pkt;
  • liczba nowych podmiotów gospodarczych działających na terenie gminy (w latach 2013–2016) w przeliczeniu na 1000 mieszkańców – do 4 pkt;
  • czy w gminie działa rada seniorów, czy w gminie działa rada młodzieżowa – do 1 pkt;
  • liczba klubów i świetlic dla dzieci i młodzieży, liczba placówek kultury, liczba placów zabaw dla dzieci, liczba samorządowych, ogólnodostępnych obiektów sportowych – do 4 pkt;
  • czy gmina posiada strategię rozwoju oświaty – do 1 pkt;
  • czy gmina ma uchwałę o konsultacjach społecznych – do 1 pkt;
  • współpraca gminy z innymi samorządami – do 2 pkt;
  • czy urząd funkcjonuje na podstawie jednej z metod/narzędzi wsparcia zarządzania/samooceny i posiada system przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym – do 2,5 pkt;
  • czy miasto posiada rating i jaka to ocena – do 2 pkt;
  • ile wynosi budżet partycypacyjny gminy (w proc. wydatków bieżących) – do 2 pkt;
  • na jakich zasadach gmina współpracuje z jednostkami pomocniczymi – do 2 pkt;
  • czy miasto przygotowuje budżet zadaniowy i stosuje mierniki określające stopień realizacji celów budżetowych – do 1 pkt;
  • działania na rzecz rozwoju przedsiębiorczości – do 2,5 pkt;
  • współpraca z sektorem prywatnym – do 1 pkt;
  • procent objęcia terenu gminy planami zagospodarowania i odsetek pozwoleń na budowę wydawanych na podstawie tych planów – do 2,5 pkt.

W tym roku do rankingu głównego wcielone też zostały pytania, które wcześniej zadawaliśmy w ramach Rankingu Innowacyjny Samorząd. Z większość pytań w tej części można było uzyskać maksymalnie 1 pkt.

Pytaliśmy m.in. o:

  • liczbę e-usług świadczonych przez gminę,
  • szkolenie dla pracowników urzędu w zakresie ICT,
  • wsparcie szkoleń dla mieszkańców w zakresie ICT,
  • czy w gminie działa elektroniczny system informacji przestrzennej,
  • liczba przeprowadzonych elektronicznych aukcji i licytacji w ramach zamówień  publicznych
  • liczba stanowisk komputerowych dostępnych dla mieszkańców,
  • czy gmina dysponuje SMS-owym systemem informacji/ostrzeżeń,
  • liczba komputerów w szkołach w przeliczeniu na 100 uczniów,
  • odsetek szkół z szerokopasmowym internetem,
  • działania gminy w zakresie gospodarki niskoemisyjnej i mobilności miejskiej.

 

 

Organizatorzy

Rzeczpospolita
Życie Regionów

Jarocin – Miasto goszczące tegoroczny Ranking Samorządów „Rzeczpospolitej”

Miasto Jarocin

Patroni honorowi

Ministerstwo cyfryzacji
Ministerstwo rozwoju
Business Centre Club
Krajowa Izba Gospodarcza
Lewiatan
Pracodawcy RP
Związek Gmin Wiejskich RP
Związek Miast Polskich
Związek Powiatów Polskich
Związek Województw RP
Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej

Partner merytoryczny

BDO

Patroni medialni

Nieruchomości
rp.pl
Parkiet
Kancelarie rp
E-kiosk